Levensduur van het ontwerp

Net als alles wat door de handen van grafische ontwerpers, productvormgevers en architecten gaat, is ook huisstijl onderhevig aan trends. Hoezeer een huisstijl daar ook onafhankelijk van moet zijn, vrijwel iedere huisstijl behoort toch tot een bepaald genre.

In de jaren zestig en zeventig was het gemeengoed om een huisstijl te laten beschikken over een strakke, geometrische uitstraling. Daarvoor bestond ook een technische reden: eenmaal ontworpen moesten er steeds weer nieuwe ‘originelen’ van het logo kunnen worden gemaakt. De beeldmerken van KLM en Randstad zijn hiervan voorbeelden. Als reactie hierop maar vooral als gevolg van de komst van de Aestedes-ontwerpcomputer en de Apple Macintosh, halverwege de jaren tachtig, volgden tal van huisstijlen waarin zachte, vloeiende lijnen een hoofdrol speelden.

Het feit dat een huisstijl tot een bepaald genre behoort, hoeft niet te betekenen dat de huisstijl verouderd is zodra er geen nieuwe huisstijlen in hetzelfde genre meer worden ontworpen. Goede voorbeelden hiervan zijn de huisstijlen van de London Underground en Esso, die sinds hun ontstaan in respectievelijk 1913 en 1923 met vrijwel hetzelfde logo een huisstijl in stand houden, zonder dat hij verouderd lijkt. Het belangrijkste herkenningspunt, het beeldmerk, is gelijk of vrijwel gelijk gebleven; de rest van de stijl is onopvallend met de smaak van de samenleving mee veranderd. Andere huisstijlen zijn echter wel gedoemd te verdwijnen. Een aantal Nederlandse gemeenten kreeg in de jaren zeventig de beschikking over een met veel rechte hoeken gestileerde versie van het stadswapen. Veel van die ontwerpen voldeden niet meer aan de geldende smaak en werden een voor een vervangen door iets anders.

De levensduur van een huisstijl is mede afhankelijk van de stroming waartoe hij behoort, maar veel meer van de mate waarin hij communiceert. Een oudere huisstijl die een boodschap weet uit te dragen zal veel langer meegaan dan een nieuwer ontwerp dat weinig of niets uitdraagt.

 
37